قمريه از جلوس همايون كه مردم هرات و ملحقات آن به طيب نفس و ميل خاطر طالب رعيتى ايران و عضويت ممالك محروسه گرديدند و عرايض عاجزانه به خاكپاى جواهر آساى مبارك معروض داشته و اظهار عبوديت و انقياد كردند و بعضى از عرايض آن تاريخ را مفتى مذكور بشخصه حمل داد و مورد انواع تلطفات و اشفاقات شاهنشاهانه افتاد . آقا شيخ محمود عراقى از مجتهدين مسلم دار الخلافه است . در مسجد مرحوم آغا بهرام به امامت جماعت و ترويج احكام مىپردازد . تقريرات مدرس شيخ الطايفه استاد الكل مرتضى الانصارى را فقها و اصولا بر وجه اشباع ضبط كرده و تدوين فرموده است . علماء عظام و فقهاء فخام از اين رهگذر به تأليفاتش محتاجند . و در اين سنوات كتابى به نام دار السلام ، در احوال حضرت حجة الله القائم عليه السلام به فارسى تأليف كرد و مطبوع افتاد . ميرزا محمد نايينى از جملهء اجلهء فقهاء و عظماء علماء بود و در نايين و ملحقاتش و آن حدود به امور شرعيه مشغولى مىنمود . كتاب مستطاب احقاق الحق را من تصانيف السيد السند السعيد القاضى نور الله الشهيد به فارسى ترجمه كرده است . سال يكهزار و سيصد و پنج از سراى سپنج درگذشت و از جملهء اولاد مقرب الخاقان ميرزا على خان منشى وزارت ماليه را كه فاضلى است كامل بر جاى گذاشت . ملا رضا از مشاهير علماء اشرف البلاد . ملا ولى اللّه همدانى عالمى عامل و عارفى كامل بود . ما بين معقول و منقول جمع كرد . ظاهر و باطن را برآراسته ، محل اعتقاد و ارادت اهل سير و سلوك گرديده بود . مؤلف دو كرت به فيض صحبتش در همدان فايز شده است و در ثانيه از صورت منامى كه در آن اوقات ديده بودم بر سبيل مكاشفه اخبار فرمود ، رضوان الله عليه . الحاج آقاخوند بن الحسن بن الرضا بن خدابنده بن رضا بنده الجيرساباتى اصلا و نجارا و العبد الرب‌آبادى موطنا و مزارا از مشاهير ارباب علم و عبادت و اصحاب تقوى و زهادت بود و در الكاى دشتبى « 1 » از نه بلوك دار السلطنهء قزوين رياستى عظمى داشت و در مواظبت تهجد و مراقبت سنن و مندوبات و مداومت اذكار و ادعيه و اوراد بسيار كم‌نظير بود . اهالى آن حوالى وى را مستجاب الدعوه مىدانستند .

--> ( 1 ) - چند سطر بعد به صورت دستبى آمده است و هردوگونه تلفظ مىشود .